Naast mijn fotografenbestaan ben ik een fervent duiker. Ik vind het heerlijk om na een drukke werkweek vroeg op te staan en in de koude Oosterschelde onder te duiken. Daar ben je even helemaal weg van de hectiek en is het alleen maar genieten. Dat veel sportduikers onderwater fotograferen is niet zo gek. Het is een manier om niet-duikers te laten zien dat het, zelfs in Nederland, meer dan de moeite waard is om kopje onder te gaan.
Afgelopen donderdag gaf ik een lezing aan collega-duikers van Passion4Diving in Bergen op Zoom. Hier heb ik de basis van de digitale fotobewerking behandeld. Een leerzame avond. Ook voor mij. Ik heb me nooit echt met onderwaterfotografie bezig gehouden (op wat snapshots in Egypte na). Ik was altijd van mening dat ik m’n werk niet mee wilde nemen onder de waterspiegel. Maar na wat prachtige voorbeelden is het toch wel gaan kriebelen… Hieronder deel ik de 10 stappen naar de beste bewerkte onderwaterfoto. En het leuke is: deze kun je ook gewoon toepassen op foto’s van boven de zeespiegel!
10 Stappen naar de beste bewerkte (onderwater)foto
Stap 1: Een goede foto
Deze foto maakte ik in Egypte (Awlad Baraka)
Wat je niet hebt heb je niet. Dat geldt ook voor fotografie. Is je foto onscherp of sterk onder- of overbelicht, zelfs met de modernste technologie is het niet mogelijk te maken wat je niet hebt. Zorg dus altijd dat je foto’s van goede kwaliteit zijn. Let daarbij op scherpte, belichting en de compositie.
Stap 2: Bestandsformaat
In welk bestandsformaat werk je? Als je de beste kwaliteit wilt, zorg dan dat je in RAW schiet. Dit vraagt wel een investering in kennis, programmatuur en opslagmedia. Mocht je camera geen RAW ondersteunen, gebruik dan de hoogste instelling voor JPG als je alles uit je toestel wil halen.
Stap 3: Bepaal vooraf wat je wilt
Silhouet van mijn buddy Alex
Je kunt met beeldbewerking ver gaan. Heel ver zelfs. Kijk voor je alle knoppen en filters gaat gebruiken eerst eens bewust naar de foto. Wat wil je er mee? Wat zijn de sterkste onderdelen? Zit er een kleurzweem in? Welke gebieden wil je aanpakken? Kan je het kader nog verbeteren? Een plan vooraf bespaart je een hoop tijd. Bovendien zorgt het ervoor dat je niet te ver doorschiet in de bewerking.
Stap 4: Kies een programma dat je niet overdonderd
Adobe Photoshop is het summum onder de beeldbewerkingsprogramma’s. Daarom zitten er ontelbaar mogelijkheden in. Dit kan wel eens overweldigend zijn. En veel functies zul je nooit gebruiken. De consumentenversie Photoshop Elements is een goed alternatief. Daarnaast zijn er nog tal van programma’s die ongeveer dezelfde functies hebben. Gimp is een open source programma dat te vergelijken is met Photoshop.
Stap 5: Maak back-ups en kopieën
Clownfish
Zorg dat je altijd een kopie bewerkt van je originele foto. Zo voorkom je dat je, bijvoorbeeld na een ingrijpende bewerking altijd nog opnieuw kan beginnen mocht het niet naar je zin zijn. Zorg ook altijd voor een back-up die je niet op je PC opslaat. Hoe stabiel ook: een PC of harde schijf heeft ook wel eens een slechte dag, of nog erger zijn laatste dag.
Stap 6: Zorg dat je de basisbewerkingen veel uitvoert
Door veel bezig te zijn met de basisbewerkingen ga je ze niet alleen sneller onder de knie krijgen, ook ontwikkel je trucjes en krijg je veel meer inzicht in het bewerken.
Stap 7: Kill your Darlings
Ook Egypte: onderwaterfotograaf Dicky Boele
Niet helemaal tevreden over een foto? Ook niet na bewerking? Weg dat ding! De kans is heel klein je met bewerken een foto krijgt die naar je zin is. Gebruik je tijd liever voor een andere foto of een duikje.
Stap 8: Lees, volg cursussen, koop bladen en kijk
Je kennis van beeldbewerking kun je snel uitbreiden door erover te lezen. Koop of leen een goed boek over bijvoorbeeld Photoshop. Op internet staan talloze beschrijvingen en uitgeschreven instructies. Zoek maar eens op “photoshop + tutorial” en je bent maanden zoet. Ook zijn er voldoende fotobladen die aandacht geven aan bewerking. Een andere grote bron van kennisontwikkeling is kijken naar werk van anderen. Kijk maar eens kritische en bedenk wat de fotograaf heeft gedaan om de foto nog beter te maken.
Stap 9: Gebruik het histogram
Gebruik het histogram als referentie. Veel camera’s kunnen deze tonen. Zo heb je tijdens het fotograferen al een referentie van je belichting. Ook tijdens het bewerken is het goed het histogram zo nu en dan te raadplegen. Je kunt er goed mee kijken of je niet teveel informatie uit een foto haalt.
Stap: 10 Ga fotograferen
Al dat beeldbewerken is leuk en kan verslavend werken. Het belangrijkste blijft een goede basis. En dat leer je door gewoon veel te doen. Gebruik je camera ook eens boven water. En ga experimenteren met instellingen en mogelijkheden. En mocht je al het bewerken en fotograferen helemaal zat zijn, maak dan lekker een duikje zonder camera. Zul je wel zien dat je dan net dat ene slakje tegenkomt…
Internettips voor beginnend beeldbewerkers: http://www.photoshop-tutorials.nl
Boekentip: Van Scott Kelby zijn heel wat boeken verschenen over fotografie en fotobewerking. Zijn schrijfstijl moet je aanspreken, maar het zijn erg toegankelijke boeken.
